MOTIF UKIRAN MINANGKABAU

Oleh : Zulfikri

PERAN KATA-KATA DALAM UKIRAN 
  

Falsafah atau pandangan hidup masyarakat adat Minagkabau adalah “adat basandi syarak syarak basandi kitabullah” (ABS-SBK) “syarak mangato, adat mamakai, alam takambang jadi guru” 
 
Dalam hal ini akal dan budi, keluasan perasaan budi sangat berperan, “manusia tahan kieh, binatang tahan lacuik, kilek baliung alah ka kaki, kilek kaco alah kamuko, tagisia lah labiah bak kanai, tasinggung labiah bak jadi”. Pepatah tersebut menuntut kearifan dan kebijaksanaan manusia dalam berkata bertindak dan bekerja. Sehingga disebut pula dalam adat “nan bagarih babalabeh” sebagai hasil kearif bijaksanaan sebagai berikut :
   

Basilek diujung lidah
Malangkah dipangka karih
Bamain diujuang padang
Tahu dikieh kato putuih
Tahu digelek kato abih
Tahu diereang jo gendeang
Sarato kurenah jo baenah
Tahu dirunciang ka mancucuak
Tahu dirantiang kamalantiang
Tahu didahan kamahimpok
Tahu digantiang nan kaputuih
Tahu dicondong kamahimpik
Tahu dibiang nan katabuak
Tahu diunah kamahambek
Tahu dibayang kato sampai
  

Dalam melahirkan motif-motif dasar ukiran juga terdapat ungkapan adat atau pepatah petitihnya sebagai pangkal tolak renungan seni ukir Minangkabau.
 

Ukia banamo bungo janggi
Sakaki samundam panuah
Dibaliak gunuang maha biru
Ditangahnyo tatandu bararak
Kiri kanan baaka cino
Kaliliang bungo sari manjari
Warano kambang gumirab
Turang manurang biludu gandum
Siba batanti kiri kanan
Buatan jambak jambu erang
Batatah intan co padi
Ruponyo bagirinyam
Kilau gumilau camburano
Ukia banamo dandam tak sudah
Salusin buliah diragam
Salaso dapek dilariak
Maukia dipapan laweh
Elok arak dihari paneh
Rancak lenggang di jalan data
Tiok kelok nampak baliku
Makanan ukia kasamonyo
Cancang tadaeh jadi ukia
Alam takambang jadi guru
Raso pareso tagak ditangah
Alua jo patuik mangamudi
Panakiak pisau sirauik
Ambiak galah batang lintabuang
Salodang ambiak kaniru
Nan satitiak jadikan lauik
Nan sakapa jadikan gunuang
Alam takambang jadi guru
Nan Basaluak nan balaka
Nan Bakaik nan bagagang
Supayo tali nan jan putuih
Kaik kaik nak jan sangkah
Kaluak paku kacang balimbiang
Tampuruang lenggang lenggokkan
Bawo manurun ka Saruaso
Anak dipangku kamanakan dibimbiang
Urang kampuang dipatenggangkan
Tenggang nagari jan binaso
Tenggang sarato jo adatnyo
Pilin aka nak mamanjek
Pilin jariang nak barisi
Ramo-ramo sikumbang jati
Katik Endah pulang bakudo
Patah tumbuah hilang baganti
Pusako turun ka nan mudo

    

  

LETAK UKIRAN 
     

Walaupun tempat ukiran pada sebuah rumah “gadang” tidak muthlak ada satu jenis ukiran, namun hal ini diatur dan berpedoman juga pada ukuran “jangko” dalam adat. “Patut senteang” tidak boleh dalam, “patut” dalam boleh “senteang” , didalam “alur”  dengan “patut, malabihi ancak-ancak, mangurangi sio-sio, talampau aru bapantiangan, kurang aru cirik kambiangan, condong mato ka nan elok, condong salero ka nan lamak.

 

Namun secara umum dapat dijelaskan letaknya pada bahagian rumah “gadang”  yang walaupun pada beberapa daerah di Minagkabau masih terdapat perbedaan. Adapun tempat atau letak ukiran serta jenisnya adalah sebagai berikut :
  

PADA LINGKUNGAN ANJUANG RUMAH
   

     Jenis atau Ragam Ukiran : Penempatan atau lokasi Ukiran :
  • 1. Saluak Laka
  • 2. Labah Mangirok
  • 3. Kalalawa Bagayuik
  • 4. Salimpat
  • 5. Tatandu Manyasok Bungo
  • 6. Itiak Pulang Patang
  • 7. Tangguak Lamah
  • 8. Lumuik Hanyuik
  • 9. Pesong Aia Babuih
  • 10. Tupai Managun
pada pereng
pada papan galuang
pada dinding hari
pada papan salangko
pada papan sabalik anjuang
pada paso-paso
pada tarawang
pada lambai-lambai tagak
pada camin-camin
pada petak dindiang hari

 

PADA BADAN RUMAH
   

     Jenis atau Ragam Ukiran : Penempatan atau lokasi Ukiran :
  • 1. Pisang Sasikek
  • 2. Aka Cino Sagagang Duo Gagang
  • 3. Ukir Tirai
  • 4. Sikambang Manih
  • 5. Kudo Manyipak
  • 6. Takuak Kudo Basipak
  • 7. Saluak Laka
  • 8. Salimpat
  • 9. Aka Barayun
  • 10. Kuciang Lalok
  • 11. Pesong Aia Babuih
  • 12. Saluak Laka
pada papan garebek kepala pintu
pada lambai-lambai garebek
pada lambai-lambai di atas garebek
pada dindiang tapi/jendela
pada konsen jendela
pada konsen jendela
pada papan sakapiang di bawah pengadan jendela
pada papan sakapiang di bawah pengadan jendela
pada papan sakapiang di bawah pengadan jendela
camin-camin jendela
camin-camin jendela
camin-camin jendela

 

PADA TEMPAT-TEMPAT YANG UMUM LAINNYA
   

     Jenis atau Ragam Ukiran : Penempatan atau lokasi Ukiran :
  • 1. Tantadu Manyasok Bungo
  • 2. Itiak Pulang Patang
  • 3. Aka Barayun
  • 4. Aka Duo Gagang
  • 5. Lapiah Batang Jarami
  • 6. Tupai Managun
  • 7. Kalalawa Bagayuik
  • 8. Siku Kalalawa
  • 9. Bada Mudiak
  • 10. Buah Palo Bapatah
  • 11. Bungo Mangarang Buah
  • 12. Paruah Anggang
  • 13. Jalo Takaka/Taserak
  • 14. Kaluak Paku
  • 15. Aka Cino
  • 16. Saik Galamai
  • 17. Kuciang Lalok
  • 18. Lumuik Hanyuik
  • 19. Pucuak Rabuang
  • 20. Tampuak Manggih
  • 21. Labah Mangirok
  • 22. Lumuik Hanyuik/Aka Barayun
  • 23. Alang Babega
  • 24. Itiak Pulang Patang
  • 25. Daun Bodi
  • 26. Aka Cino
  • 27. Sajamba Makan
  • 28. Carano Kanso
  • 29. Siriah Gadang
pada tepi ukiran besar
pada tepi ukiran besar
pada ukiran tengah
pada lambai-lambai
pada lambai-lambai
pada ujung-ujung pekayuan/balok
dibawah kasau dan lain-lain
pada lambai-lambai dinding
pada tepi ukiran
pada tepi ukiran
pada papan dinding
ujung ukir pekayuan / balok
pada hamparan
pada pain dan tiang
pada tempe-tempe panjang
pada les plang
pada pangka ukiran
pada tiang-tiang besar
penutup ukiran
pada gonjong
pada atap penipiran
pada serambi / rumah gonjong
pada tuturan atap
pada lesplank / les tempe
pada dindiang hari
pada pintu
pada dindiang
pada ujuang peranginan
pada ujuang peranginan

 Ragam Dan Jenis Ukiran

( 01 )
SINGO MANDONGKAK 
JO TAKUAK KACANG GOREANG

  

 

 
Singo mandongkak namonyo ukia
Ukia di papan nan sakapiang
Dirumah gadang sulangko gadiang
Di dalam lumbuang nan bapereng
    

    Asa di Agam Balai Gurah
    Kiasan jago pado adaik
    Ingek-ingek sabalun kanai
    Sadio payuang sabalun hujan
  
Ingek-ingek nan di ataeh
Nan di bawah kok mahimpok
Baitu kieh ibaraitnyo

(02)
CARANO KANSO
 

 

 

  
Carano kanso namonyo ukia
Siriah gadang lingka-balingka
Balingka jo arai pinang
Batukuik dulamak kaco

  

    Kuniang sacoreng di atehnyo
    Pananti sutan jolong pulang
    Sajamba makan mairiangnyo
    Latak diateh pintu biliak
 

Suko rayo raso dipakai
Sanang siat puti bakuruang
Cupu bakaran basusun nyato
  

    Santo timbakau pakaian adat
    Latak di dalam carano kanso
    Suatu talatak di tampeknyo
    Ukia dikarang tampuak tangkai
  

Pakaian balai nan saruang
Pariangan jo Padang Panjang
Ukia tuo ukia usali
Warih dek anak Indo Jati
Warih nan indak putuih
Tutua nan samo kito danga 

 

03 )
SIRIAH GADANG
 

 

  
 

Siriah gadang siriah balingka
Kuniang sacoreng diatehnyo
Baaleh batadah tampan
    Hulu adat kapalo baso
    Pangka kato hulu bicaro
    Panyingkok peti bunian
    Pambukak biliak nan dalam
Susunan dari Priangan
Buatan Parpatiah Nan Sabatang
Tidan nan turun dari ateh
Balingka jo mufakat
Balingka jo limbago

Jadi pusako alam nangko

    Latak diateh pintu biliak
    Dijujuang jo mufakat
    Dipikua kato baiyo
Barundiang sasudah makan

Batanyo salapeh arak
Siriah gadang manjadi punco
    Anak kunci dalam hetongan

    Tando adat badiri nyato

 

Nan tampak sirah balingka
Isinyo adat jo pusako

Bapahek diateh papan

Baukia ditimbago
Bacacak ateh batu

    Manjadi pado zaman

    Tando biti adat bapakai

    Tinggi nan amban jantan
    Dalam juo takasiak bulan

Pandai ukia  di timbago

Pandai pahek pado kayu

Disitu hati mako sanang

    Dilahia manahan bandiang

    Di bathin manahan tiliak

    Nan nyato nampak di mato

    Nan bathin dibawo raso

Distulah latak makna siriah

Siriah sahalai nan bagagang
Gagang barangkai jo bungonyo

Bungo nan elok katiruan

    Disinan tiruan adat

    Di situ limbago tumbuah

Laweh dikambang ka alam nangko

Kucuik saleba daun siriah

Kok rimbun tampak di junjuangan Urek malakek di rumpunyo

Aka mancakam masuak tanah

    Kok lah tampak siriah balingko

    Mangundang pintak dengan pinto

    Siriah naiak junjungan naiak

    Baitu dandamnyo siriah nantun

Lakek di papan nan balariak

Ukiran di rumah gadang

Lukisan adat jo limbago

Jadi pakaian di istano

    Manjadi suri tuladan kain

    Umpamo ragi nan tadendeng

    Dalam bathin budi marangkak

    Lahianyo kayu nan balariak

    Bathinnyo limbago cupak adat

Adat limbago tempat diam 

di alam Minangkabau

Alam takambang jadi guru

( 04 )
BADA MUDIAK

ITIAK PULANG PATANG 

 

                        

Elok susun bada mudiak

Manyonsong aia samo sakato

Arak baririang samo saraso

Indak saiku nan mayalo

     Saiyo sakato bakayuah mudiak

     Tuah di ateh nan sakato

     Cilako kato basilang

     Dilukih diateh papan

     Diukia di rumah gadang

Rumah gadang sandaran adat

Adat di alam Minangkabau

Indah nian tampak dimato

     Raso dibawo turun

     Dilahia bada nan disabuik

     Di bathin adat jo limbago

Kieh ibarat caro Minang

Adat nan samo kito pakai

Tempe manempe ukia gadang

Salo manyalo dan nan banyak

     Baitu latak ragam ukia

     Alua patuik, barih balabehnyo

( 05 )
TATANDU MANYASOK 

BUNGO JO BUAH NIBUANG

 

     
 

Tatandu samo manyasok

Bungo satangkai kambang nyarak

Dibuek ukia langkok-langkok

Susun barangkai tatandu bararak

 

Buah nibuang sato bararak

Bararak sarato jo putiaknyo

Indah ukia jo tatahnyo

Ragam sarato indahnyo 

 

Papan sabalik kagunonyo

Pita jo pilin kabatehnyo

Ukia sabalik nan tampak nyato

Adat bajalin di dalamnyo

( 06 )
LUMUIK HANYUIK

 

      
 

Aka lapuak gagangnyo lapuak

Hiduik nan indak mamilihah tampek

Asa lai lambah inyo lah tumbuah

Dalam aia bagagang juo

Aia hilia lumuik pun hilia

     Walau tasalek di ruang batu

     Baguba babondoang-bondoang

Aia bapasang lumuik 

Bapiuah namun hiduik bapantang mati

Baitu untuangnyo lumuik

     Indak mancari tampek diam

     Hanyo manompang jo aia hilia

Indak mamiliah tampek tumbuah

Asa kasampai ka muaro

     Usah cameh badan kahanyuik

     Baguru kito kalumuik

Alam takambang jadi guru

Lahianyo lumuik  nan disabuik

Bathinnyo adat Minangkabau

     Dilariak di papan tapi

     Ukiran rumah nan di lua

Gambaran adat hiasan alam pusako salamonyo 

( 07 )
BUAH PALO PATAH

 

      
 

Rancak raginyo buah palo

Dikarek disusun nyato

Elok tampaknyo pandangan mato

Ukia tuturan tumpuan kasau

Balampih jo itiak pulang patang

Basalo jo tatandu manyasok bungo

Raginyo dama tirih bintang gumarau

Baitu tatah lataknyo ukia

Dalam barih cupak adat

( 08 )
TAJI SIAREK

 

      
 

Papan gadang baujuan ukia

Ukia bataji jo siarek

Talatak di papan pereng

Buliah di lumbuang nan bapereng

Baik di rumah nan baanjuang

 

 

( 09 )
PARUAH ANGGANG

 

      
 

Paruah anggang kaluak bakaluak

Mangkuto di ateh ranggah

Suntiangan buruang di rimbo

Runciang saragam pisau lariak

Pambuek ukia panca ragam

Pakakeh tukang ukia maukia

Tumbuak manumbuak rasuk jo paran

Disinan baukia pamalanggang

Di ujuang papan tumbukkan kayu

Pereng mamereng kayu gadang

Ujuang maujuang kayu taba

Sanan talatak paruah anggang

Baitu suriah barih adat

( 10 )
SALANGKO

 

      
 

Rumah gadang silanko gadiang

Salajang kudo balari

Sawah gadang lumbuang bapereng

Pereng banamo silangko gadiang

Baitu barih balabehnyo

Pereng baukia jo silangko

Baujuang simanggih karek

Talatak di papan taba

Kan ganti ukua dengan jangko

Pambateh didiang sasak basusun

Latak di ateh tampek nan tinggi

Indak buliah karandahan

 

Ukia banamo ukia tuo

Samo tajadi ju lumbuang nangko

Samo tadiri jo rumah gadang

Samo naiak jo galombang

Samo turun jo gapocong

Indak baumpuak bakeh tumbuah

Gadang tabawo dek pungkamnyo

Tinggi tabawo de ruehnyo

( 11 )
AKA TANGAH DUO GAGANG

 

      
 

Sipasan baranak jantan

Anaknyo baranak pulo

Anak jadih induakpun jadih

Anak manjadi induak pulo

Alam bakalebaran

Manusia bakakambangan

Lukisan alam Minangkabau

Ada barasa di Parianagn

Nan samo naiak jo galombang

Samo turun jo kapocoang

ukia gambaran alam bakalebaran

Diukia di kasau gadang

Baitu cancang tarahnyo

 

 

( 12 )
BUNGO PANCA MATOHARI 
JO RANTAK MALAM

 

        
 

Panco ringek di tapi jalan

Mati-mati mako babuah

Ingek-ingek anak bajalan

Lauik sati rantau batuah

 

Bungo matohari kapunco ukia

Rantak malam lingka ba lingka

Gayo mantohari nan jadi rasiah

Corak bulan mancari aka 

Dipetak, ukia dibuek

Mancari tenggang jo kalaka

Maragam bungo sari manjari

 

Baitu alam salingka laweh

Alam takambang jadi guru

Buliah maukia jo maragam

Malukih adat jo limbago

Pakaian alam saisinyo

( 13 )
KUCIANG LALOK 
JO SAIK GALAMAI

 

        
 

Bakirim  usah bapitaruah

Bapasan usah baturuti

Manyuruah usah bakahandak hati

Bana lai picayo tidak

Pitaruah baunyikan juo

Itu nan labiah rang pantangkan

 

Ukia ragam kuciang lalok

Salo manyalo saik galamai

Latak dipucuak dindiang hari

Disingok di ujuang paran

Parannyo ulua mangulampai

Asanyo di Gudam Balai janggo

Di dalam Koto Pagaruyuang

Ukiran Rajo Tigo Selo

 

Pikia-pikia mangambang kato

Kato rahasio baandokkan

Simpan bakeh nan picayo

Lamak usah dimakan sajo

Rancak usah capek dilakekan

 

Ingek dirantiang kamancucuak

Jago di unak kamanaruang

Lalok usah talalu mati

Manyuruak usah talalu hilang

 

Lamak manih raso galamai

Dalam gatah minyaknyo tumbuah

Ingek dibadan kabinaso

 

( 14 )
PESONG AIA BABUIAH

 

        
 

Bulek kato dek mufakaik

Bulek aia dek pambuluah

Alua jo patuik tagak ditangah

Bana nan satu panyudahan

Sapuluah kelek ditampuah

Sabaleh lauik jo buiah

Namun bana hanyo sabuah

 

Pesong babuih puputan kaliang

Sabuah ujuid jo mukasuik

Dilengong ka suok jo ka kida

Dipakai baso jo basi

Dalam raso jo pareso

Aia luluih aia lah tingga

Bana lalu hetongan tingga

Nan janiah buliah diminum

Nan karuah lalu ka hilia 

 

Ukia nan turun dari Saruaso

Payuang panji alam Minangkabau

Basa Ampek Balai nan punyo ukia

Baitu warih nan bajawek

Bapasang di singok jo pasarek

Dindiang hari tupai managun

 

( 15 )
SIKUMBANG MANIH ( I )

 

        
 

Kambang manih bungo nan mulia

Timbalan bungo sari manjari

Dicaliah gunung maha biru

Batangkai babuah labek

Balingka baaka cino

Silang bapiuah di salo daun

Buah manih satandan labek

Mainan bundo, simpanan puti

Panyaru dagang di rantau

Pananti alek nan datang

Ukia diulak Tanjuang Bungo

Pakaian Ranah Minangkabau

Latak di muko adaok halaman 

  

Ukia nan tagak surang

Puti bakuruan jo aturan

Baitu warih di Gudam Balai Janggo

Kambang tigo buatan tukang

Indah di dalam maliputi

Adat nan nyato bakambangan

( 16 )
SIKUMBANG MANIH ( II )

 

 

SIKUMBANG MANIH ( III )

 

 

SIKUMBANG MANIH ( IV )

 

 

SIKUMBANG MANIH ( V )

 

      
 

Kambang manih bungo nan mulia

Timbalan bungo sari manjari

Dibaliak gunung maha biru

Babuah babungo pulo

Rajo Bajalan badaulat

Pangulu bajalan basisampiang

 

Balingka baaka cino

Silang bapiuah kri kanan

Panyalo buah jo putiak

Palingka bungo ka kambang

Kambang manih kulindam suto

Bujang Salamat duo sairiang

Urang dalam suruah suruahan

Patuah nan indak basisiah

Salo manyalo di ukiran

Sisampiang tibo dipakaian

Bitu arak iriangannyo

Baitu barih curiangnyo

Aturan di Ulak Tanjuang Bungo

Bapakai di Gudam Balai Janggo

Ikutan alam saisinyo

 

( 17 )
LAPIAH BATANG JARAMI

        
 

Bilalang dapek dek manuai

Lapiah balapiah batang padi

Tapijak dek tapak manuju lampok

Bakeh lalu tampek bapijak

Tanah lambok, bungin kok rawang

Nak samat padi ka lampok

Elok nampak dek mato

Indah nan lalu kahati

Timbua kalukih papan tuai

Manjala katumbuang sitinjau lauik

Dek arih tukang nan utuih

Lah jadi ukia sampai kini

Latak di panin ukia dindiang

Panyalo papan nan tagak

Mauleh tak mangasan

Mambuhua tak mambuku

Ukia salayok sabidang dindiang

lapiah jarami tagak di bateh

Baitu arih situkang utuih

Pakaian anak Minangkabau

Pusako Tuan Gadang Pamuncak Alam

Baitu curiang barih adat

( 19 )
RUSO BALARI DALAM RANSANG

 

    

Ingek-ingek jago-jago

Kana diri kanalah badan

Tanduak bacapang kaki nan haluih

Karuik maruik samak sameto

Ingek juo sabalun kanai

Kulimek sabalun habih

Dalam hiduik di dunia ko

Banyak sansaro nan katumbuah

Ingek tasumbek jo tasanduang

Arih jo bijak ka dipakai

Ulemu dalam paham bakunci

Bapakai ukua jo jangko

Salamat badan kasubarang

Ukia nan turun dari Tampuang tangkai

Pariangan Lapan Koto nan Ampek Koto

Diateh nan Ampek Koto Dibawah

Pasangan di dakek pintu katurun

Palapeh dagang kabajalan

( 20 )
KALUAK PAKU KACANG BALIMBIANG

 

 

  

Kaluak paku kaca balimbiang

Tampuruang lenggang lenggokan

Bawo manurun ka Saruaso

Tanam siriah jo gagangnyo

Anak dipangku kamanakan di bimbiang

Urang kampuang dipatenggangkan

Tenggang nagari jan binaso

Tenggang sarato jo adatnyo

 

Ukia nak rang Saruaso

Dibuek anak Balai Salasa

Sonsong runuik Sungai Pagu

Baitu curiang barih rang dahulu

Anak bapangku kamanakan babimbiang

Samo dibawo kaduonyo

Arif manganduang bijak bicaro

Kini basuo dalam ukia

Latak di rasuak paran dalam

Disalasa balai-balai

Baitu tutua rang dahulu

( 21 )
BUNGO DUO TANGKAI 
JO BUAH PINANG-PINANG

  

 

  

Ukia tungga buah pinang

Bapetak papan tampek diam

Bungonyo duo tangkai sajo

Sanang batenggang di nan lapang

Adat limbago tampek diam

Santoso alam saisinyo

 

Kiasan adat bungo pusako

Di dalam alam Minangkabau

Maukia di papan laweh

Elok arak di hari paneh

22 )
BUNGO TARATAI DALAM AIA

 

 

  

Taratai, bungo taratai

Talipuak di dalam tabek

Usah picayo daun takampai

Di dalam lunau urek takabek

 

Ukia di aliah ateh papan

Ujuang ukia talipuak layua

Badannyo buliah jo nan lain

 

Lataknyo di ateh alua patuit

Condoang mato kan nan rancak

Condoang salero ka nan lamak

 

Nan tampak papan baukia

Bathinnyo adat jo pusako

Babedo lahie jo bathin

Talampau bathin kalihatan

Baitu suriah barih adat

( 23 )
DAUN BODI

 

 

  

Daun bodi nago taran

Badaun babubgo pulo

Tampek balinduang kapanehan

Dek rajo nan dahulu

Samaso di Dusun Tuo

Daun di buek jadi ukia

Bacampua campua jo akanyo

 

Buliah di latak di nan petak

Di ujuang bakipeh ambai-ambai

Tandonyo santoso alam nangko

 

Asa ukia di daun tuo

Di Limo Kaum Duo Baleh Koto

Sambilan Koto Di Dalam

Ukia rang Bodi Caniago

 

Dek pandai tukang maukiakan

Jalan pisau lariak balariak

Di dalamnyo adat maha mulie

Kok singkek bari bauleh

Sakapa jadikan gunuang

Satitiak jadikan lauik

Tariklah isi maknanyo

Usah diliek nyato sajo

Baitu warih kito jawek

( 24 )
DAUN PULUIK-PULUIK

  

 

  

Puluik-puluik tumbuah di parak

Babuah lai, mamakan tidak

Pauitan kambiang, tambang taranak

Tangah padang puputan angin

Kok gadang kagalang tabuah

Tabuah pusako di Pariangan

Kok pupuih di surek, di batu tingga juo

Kok habih tumbuah puluik-puluik

Dalam ukia tingga juo

 

Ukia banamo puluik-puluik

Latak di ujuang bakeh sudah

Ujuang rasuak ujuang paran

Baitu latak tatahnyo

 

Asa di Batipuah Pariangan

Di Sumpu Batu Taba

Baitu warih cupak adat

( 25 )
GAJAH BADORONG

 

 

  

Gajah gadang ta dorong lalu

Pilanduak mati tasapik

Salisiah basa samo basa

Paduko tagak di tangah

Gajah dilukih aka bagaluang

Bungo tasapik dalam guluangan

Itu nan tando balarangan

Dek adat nyato batagah

Dek syarak nan jauh bana

 

Di latak diateh papan data

Tampek nan tarang kalihatan

Nak jaleh dek nan banyak

Pamimpin indak buliah basalisiah paham

Hambo rakyat bapantiangan

Baitu barih nan tabantang

 

Asa ukia di Luhak Agam

Kambang di alam Minangkabau

Dan masih banyak jenis lain, akan diposting secara bertahap


12 Responses to “MOTIF UKIRAN MINANGKABAU”

  1. waa,,,
    thx bgt yah…
    ^_^

  2. Salam kenal…
    Pak tolong saya dikirimkan jenis-jenis ukiran minang beserta gambar masing-masingnya ya pak… makasis sebelumnya

  3. infromatif sekali Pak, terimakasih…tapi bisakah diterjemahkan dalam bahasa Indonesia?Saya bukan orang Minang tapi tertarik dengan budayanya

  4. apa ada nilai2 tertentu yang terkandung dalam motif ukiran tersebut?nilai estetikanya mungkin?

  5. ondeh…mokasi pak!
    wak ado tugas mambuek ukiran,,,hehe..berkat postingan bapak jadi terbantu…^_^

  6. thx
    ini yg gw cari
    thx bgt ya

  7. assalamualaikum,
    pak sy ni anak minang negeri sembilan
    ambik jurusan seni, saye tertarik sangat nak cari kajian tentang ukiran nenek moyang.
    1 lagi, saye ni anak minang, adat 2 memang ada tapi bahasa minang xtau. jadi sy nk tau maksud2 yang ada dalam setiap cerita ukiran dalam bahasa melayu.

  8. tarimo kasih pak
    bia anak kami mangarati jo seluk beluk ukiran minang ko
    alam takambang jadi guru

  9. Dimano urang mambuek ukiran iko ko mohon diimfokan kakami.

    salam

    yulizar .pekanbaru

  10. aduhh ga ad bhs indonesianya??huhu

  11. [...] ini telah kita kenal dalam keseharian kita sebagai motif-motif utama ukiran Rumah Gadang. Dalam motif ukiran Minangkabau kita mengenalnya sebagai motif Si Kambang Manih dan motif Lumuik Hanyuik. Berikut ini adalah gambar [...]

  12. terima kasih pak..saya penuntut dari malaysia..motif corak minang daripada bapak banyak membantu dalam projek akhir rekabentuk seni bina saya..kami memilih tapak di kota bukittinggi..kaya denyan budaya dan identiti seni binanya..saya kagum..

Leave a Reply